Deprecated: htmlspecialchars(): Passing null to parameter #1 ($string) of type string is deprecated in /home/ketkardnyankosh/public_html/libraries/src/Document/Renderer/Feed/AtomRenderer.php on line 85
महत्त्वाचे सन https://ketkardnyankosh.in/index.php/2022-10-17-05-46-59/2022-10-17-11-01-20 2026-04-08T05:00:19+00:00 ketkardnyankosh Joomla4 चवथ्या विभागांतील महत्त्वाचे सन. 2022-10-13T05:19:03+00:00 2022-10-13T05:19:03+00:00 https://ketkardnyankosh.in/index.php/2022-10-17-05-46-59/2022-10-17-11-01-20/2022-10-13-10-49-03 Admin <p><strong>प्रस्तावनाखंड</strong> : विभाग चवथा - बुद्धोत्तर जग<br /><br /><span style="font-size: 14pt; color: #ff0000;">चवथ्या विभागांतील महत्त्वाचे सन.</span><br /><br /><strong>प्र. १ लें. चोवीसशें वर्षांतील जगद्विकास.</strong><br />ख्रि. पू. ५०० पर्यंत - बुद्धपूर्वकाल.<br />ख्रि. पू. ५००-इ.स. १००० - ग्रीक, रोमन व मुसुलमानी साम्राज्याचा काल आणि बौद्धधर्मद्वारा भारतीय संस्कृतिप्रसाराचा काल.<br />ख्रि. पू. १०००-१५०० - यूरोपांत लहान संस्थानांतून मोठ्या राष्ट्रस्वरूपी संस्थानांची वाढ.<br />ख्रि. पू. १५००-१९१८ - यूरोपीय साम्राज्यविस्ताराची क्रिया.<br />इ.स. १९१८ नंतर - सर्व जग एका संस्थेखालीं आणून पुनः स्वाभाविक समुच्चयांचें पृथक्त्व व शासनस्वातंत्र्य रक्षणाची क्रिया सुरू.<br /><br /><strong>प्र. ३ रें. इराणचें सत्तावर्धन.</strong><br />ख्रि. पू. ६५० चा सुमार - झरथुष्ट्र.<br />ख्रि. पू. ३००० च्या पूर्वी - इराणचा पर्शुभारतीय काल.<br />ख्रि. पू. ३०००-२००० (?) - इराणचा वसाहत काळ.<br />ख्रि. पू. २०००-५५८ - इराणचा पौराणिक काळ.<br />ख्रि. पू. ५५८-३३० - अकिमेनिड घराण्याचा किंवा इराणी साम्राज्याचा काळ.<br />ख्रि. पू. ५४६-४९४ - पर्शियनांच्या ग्रीसवर स्वार्‍या.<br />ख्रि. पू. ५५१-४८५ - पहिला दरायस.<br />ख्रि. पू. ३३०-२४८ - ग्रीक सत्तेचा काळ.<br />ख्रि. पू. २४८ - इ.स. २२९ - पार्थियन राजांचा काल.<br />इ.स. २२६-६३० - कट्टें इराणी सस्सन घराणें.<br />इ.स. ६३० ते चालू - इस्लामी सत्तेचा काल.<br /><br /><strong>प्र. ४ थें. ग्रीक संस्कृतीची व्यापकता.</strong><br />ख्रि. पू. १२००-९०० - होमरचें पौराणिक युग.<br />ख्रि. पू. ९००-७०० - राजसत्ता व अल्पजनसत्ता.<br />ख्रि. पू. ८८१ - लायकरगसनें स्पार्टासंस्थानला राज्यपद्धति व समाजघटना घालून दिली.<br />ख्रि. पू. ७००-४८० - टायरंटांचा उर्फ एकतंत्री सत्ताधीशांचा काळ.<br />ख्रि. पू. ४९० व ४८० - ग्रीकांकडून पर्शियनांचा पराभव.<br />ख्रि. पू. ४८०-३३८ - लोकसत्ता व ग्रीक साम्राज्य.<br />ख्रि. पू. ३५६-३२३ - अलेक्झांडर दि ग्रेट.<br />ख्रि. पू. ३३६-१४६ - संघप्रतिनिधिसत्ता.<br />ख्रि. पू. १४६-इ.स. ३२४ - रोमन साम्राज्यसत्तेचा काळ.<br />इ.स. ३२४-१४५३ - पूर्व रोमन साम्राज्याचा काळ.<br />इ.स. १४५३-१८२२ - तुर्की अंमलाचा काळ.<br />इ.स. १८२२ - ग्रीसचें स्वातंत्र्य. <br /><br /><strong>प्र. ५ वें. रोमन संस्कृति.</strong><br />ख्रि. पू. ७५३ - रोम शहराची स्थापना.<br />ख्रि. पू. ७५३-५१० - प्राचीन राजसत्ताक काळ.<br />ख्रि. पू. ५१०-१३१ - रोमन लोकसत्ताक पूर्वार्ध.<br />ख्रि. पू. २४६-१४६ - तीन प्यूनिक युध्दें.<br />ख्रि. पू. २१५-१६८ - तीन ग्रीसशीं युध्दें.<br />ख्रि. पू. १३७-३९ - रोमन लोकसत्ताक उत्तरार्ध.<br />ख्रि. पू. ५७-५१ - सीझरचे गॉलमध्यें विजय.<br />ख्रि. पू. २७-१४ - ऑगस्टस बादशहा.<br />ख्रि. पू. १४ ते इ.स. ४७६ - रोमन बादशाही सत्तेचा काळ.<br />ख्रि. पू, ११४-११६ - ट्राजनचे विजय.<br />इ.स. ३३७ - जुन्या रोमन साम्राज्याची विभागणी.<br />इ.स. ३१३ - रोमन बादशहा कान्स्टन्टाइन याचा ख्रिस्तीधर्मस्वीकार.<br />इ.स. ४७६ - गॉथ लोकांकडून पश्चिम रोमन साम्राज्याचा अंत.<br />इ.स. १४५३ - पूर्व साम्राज्याचा अंत.<br /><br /><strong>प्र. ८ वें. बुद्धाचें चरित्र.</strong><br />ख्रि. पू. ५५७ (?) - बुद्धाचा जन्म.<br />ख्रि. पू. ५२७ - महावीरनिर्वाण.<br />ख्रि. पू. ४७८ (?) - बुद्धनिर्वाण.<br />ख्रि. पू. २७३-२३२ - अशोककाल, बौद्धधर्माचा प्रसार.<br />इ.स. ६५ - चीनमध्यें बौद्ध धर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. २५० - सिंहलद्वीपांत बौद्धधर्मप्रवेश.<br />इ.स. ३५० - ब्रह्मदेशांत बौद्धधर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. ५३८ - जपानांत बौद्धधर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. ७ वें शतक - तिबेटांत बौद्धधर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. ८ वें शतक - हिंदुस्थानांत बौद्धधर्माचा लोप.<br /><br /><strong>प्र. ९ वें. भारतीयुद्धापासून चंद्रगुप्तापर्यंत राजकीय इतिहास.</strong><br />पोराणिक काळ&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; पौरव घराणें.<br />पोराणिक काळ&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; बार्हद्रथ घराणें.<br />पोराणिक काळ&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; प्रद्योत घराणें.<br />ख्रि. पू. ६७२-४७० (?) - शैशुनाग घराणें.<br />ख्रि. पू. ४७० (?)-३२२ - नंद घराणें.<br /><br /><strong>प्र. १२ वें. अशोक ते अराजक-शकयवनांचा धुमाकूळ.</strong><br />ख्रि. पू. ३२२-१८५ - मौर्य घराणें.<br />ख्रि. पू. ३२२-२९८ - चंद्रगुप्‍त.<br />ख्रि. पू. २७३-२३२ - अशोक.<br />ख्रि. पू. १८५-७३ - शुंग घराणें.<br />ख्रि. पू. ७३-२८ - काण्व घराणें.<br />ख्रि. पू. २३० - इ.स. २२५ आन्ध्र घराणें.<br />ख्रि. पू. २५० - इ.स. ६० - इंडोग्रीक व इंडोपार्थियन घराणीं.<br />इ.स. ४८-२२५ - परकी कुशान घराण्याची सत्ता.<br />इ.स. १२० - १६२ - कुशान राजा कनिष्क.<br />प्र. ३ वें. सेमेटिक संस्कृती व जगद्व्यापकता.<br />ख्रि. पू. ४४४-१०० - जुन्या कराराची रचना.<br />ख्रि. पू. ४ - इ.स. २९ - येशू ख्रिस्त.<br />इ.स. ५०-२०० - नव्या कराराची रचना.<br />इ.स. ५७०-६३२ - महंमद पैगंबर व कुराणरचना.<br /><br /><strong>प्र. १४ वें. राजकीय घडामोडी व भौगोलिक ज्ञानविकास.</strong><br />इ.स. ६७१-६९३ - इत्सिंगचा प्रवास.<br />इ.स. १३३०-१३५३ - इब्नबतूता याचा प्रवास.<br /><br /><strong>प्र. १५ वें अराजकापासून महंमदी स्वार्‍यांपर्यंत</strong><br />इ.स. ३२०-५७२ - गुप्‍त घराणें.<br />इ.स. ३३०-३७५ - समुद्रगुप्‍त.<br />इ.स. ५०२-६०६ - परकी हूण घराण्याची सत्ता.<br />इ.स. ६०६-६४७ - हर्षवर्धन.<br />इ.स. ६४० - चिनी प्रवासी ह्युएनत्संग येतो.<br />इ.स. ६४७-११९२ - मध्ययुग, लहान राज्यांचा काल.<br /><br /><strong>प्र. १७ वें. खलीफत व इस्लामाचा प्रसार.</strong><br />इ.स. ६३२-६५१ - मदीनाचे पहिले चार खलीफ.<br />इ.स. ६६१-७५० - दमास्कसचे उमईद खलीफ.<br />इ.स. ७५०-१२५८ - बगदादचे अब्बासी खलीफ.<br />इ.स. ९०९-११७१ - इजिप्‍तची फातिमाईद खलीफत.<br /><br /><strong>प्र. १८ वें. यूरोप - शार्लमान राजाच्या मृत्यूपासून सोळाव्या शतकापर्यंत.</strong><br />इ.स. ७६८-८१४ - शार्लमान बादशहा.<br />इ.स. ८४३ - व्हरडूनच्या तहानें शार्लमानच्या साम्राज्याची विभागणी.<br />इ.स. ९००-१३०० - यूरोपांत सरंजामी पद्धतीचा (फ्यूडल सिस्टिमचा) काळ.<br />इ.स. १०९५-१३०० - ख्रिस्ती व मुसुलमान यांच्यामध्यें धर्मयुध्दें (कूसेड्स).<br />इ.स. १२६५ - इंग्लिश पार्लमेंटची स्थापना.<br />इ.स. १३०२ - केंब्रिज युनिव्हर्सिटीची स्थापना.<br />इ.स. १३३० - बंदुकीची दारू खॉर्टझ नांवाच्या जर्मनानें केली.<br />इ.स. १३६८ - जिनीवा युनिव्हर्सिटीची स्थापना.<br />इ.स. १४४० - छापण्याची युक्ति प्रथम जर्मनींत निघाली.<br />इ.स. १५२१ - पहिली मॅगेलनची पृथ्वीप्रदक्षिणा.<br /><br /><strong>प्र. २० वें. राष्ट्रसंवर्धन, राष्ट्रांतील चुरस व जगाची ओळख.</strong><br />इ.स. १५१८ - लूथरकृत ख्रिस्ती धर्मसुधारणा.<br />इ.स. १६१२ - इंग्रजांची सुरतेस वखार.<br />इ.स. १६३८-१७१५ - फ्रान्सचा चवदावा लूई.<br />इ.स. १६५१ - नॅव्हिगेशन ऍक्ट.<br />इ.स. १६७२-१७२५ - रशियाचा पीटर दी ग्रेट.<br />इ.स. १६८८ - इंग्लंडांतील राज्यक्रांति.<br /><br /><strong>प्र. २१ वें. मुसुलमानांची हिंदुस्थानावर सत्ता.</strong><br />इ.स. ७१२ - मुसुलमानांची हिंदुस्थानावर पहिली स्वारी.<br />इ.स. ११९३ - महंमद घोरी पृथ्वीराजाचा पराभव करतो.<br />इ.स. १२९४-१३२१ - अलाउदीनचा दक्षिणविजय.<br />इ.स. १५२६ - मोगल घराण्याची स्थापना.<br />इ.स. १८५७ - दिल्लीच्या मोंगल सत्तेचा नाश.<br /><br /><strong>प्र. २२ वें हिंदूंची उचल.</strong><br />इ.स. १३२६-१५६५ - विजयानगरचें हिंदु राज्य.<br />इ.स. १४६९ - शीखधर्मसंस्थापक नानकाचा जन्म.<br />इ.स. १५७२-१५९७ - उदेपूरचा राणा प्रतापसिंह.<br />इ.स. १६३०-१६८० - मराठी राज्यसंस्थापक शिवाजी.<br />इ.स. १७१७-१७६० - मराठी साम्राज्याची वाढ.<br />इ.स. १८१८ - मराठी साम्राज्याचा शेवट.<br />इ.स. १८५७ - हिंदूंचा स्वातंत्र्यार्थ प्रयत्‍न.<br /><br /><strong>प्र. २६ वें यूरोपचा इतिहास व जागतिक इतिहास.</strong><br />इ.स. १७७६ - युनैटेड स्टेट्सचें स्वातंत्र्य.<br />इ.स. १७८९-१८९३ - फ्रेंच राज्यक्रांति.<br />इ.स. १८६९ - इटालीचें स्वातंत्र्य.<br />इ.स. १८८५ - इंडियन नॅशनल काँग्रेसची स्थापना.<br />इ.स. १९१४-१९१८ - जागतिक युद्ध.<br />इ.स. १९१७ - रशियन राज्यक्रांति, बोल्शेव्हिक राज्य.<br />इ.स. १९१९ - इंडियन रिफॉर्म्स् ऍक्टा<br />इ.स. १९२३ - आयरिश फ्री स्टेटची स्थापना.</p> <p><strong>प्रस्तावनाखंड</strong> : विभाग चवथा - बुद्धोत्तर जग<br /><br /><span style="font-size: 14pt; color: #ff0000;">चवथ्या विभागांतील महत्त्वाचे सन.</span><br /><br /><strong>प्र. १ लें. चोवीसशें वर्षांतील जगद्विकास.</strong><br />ख्रि. पू. ५०० पर्यंत - बुद्धपूर्वकाल.<br />ख्रि. पू. ५००-इ.स. १००० - ग्रीक, रोमन व मुसुलमानी साम्राज्याचा काल आणि बौद्धधर्मद्वारा भारतीय संस्कृतिप्रसाराचा काल.<br />ख्रि. पू. १०००-१५०० - यूरोपांत लहान संस्थानांतून मोठ्या राष्ट्रस्वरूपी संस्थानांची वाढ.<br />ख्रि. पू. १५००-१९१८ - यूरोपीय साम्राज्यविस्ताराची क्रिया.<br />इ.स. १९१८ नंतर - सर्व जग एका संस्थेखालीं आणून पुनः स्वाभाविक समुच्चयांचें पृथक्त्व व शासनस्वातंत्र्य रक्षणाची क्रिया सुरू.<br /><br /><strong>प्र. ३ रें. इराणचें सत्तावर्धन.</strong><br />ख्रि. पू. ६५० चा सुमार - झरथुष्ट्र.<br />ख्रि. पू. ३००० च्या पूर्वी - इराणचा पर्शुभारतीय काल.<br />ख्रि. पू. ३०००-२००० (?) - इराणचा वसाहत काळ.<br />ख्रि. पू. २०००-५५८ - इराणचा पौराणिक काळ.<br />ख्रि. पू. ५५८-३३० - अकिमेनिड घराण्याचा किंवा इराणी साम्राज्याचा काळ.<br />ख्रि. पू. ५४६-४९४ - पर्शियनांच्या ग्रीसवर स्वार्‍या.<br />ख्रि. पू. ५५१-४८५ - पहिला दरायस.<br />ख्रि. पू. ३३०-२४८ - ग्रीक सत्तेचा काळ.<br />ख्रि. पू. २४८ - इ.स. २२९ - पार्थियन राजांचा काल.<br />इ.स. २२६-६३० - कट्टें इराणी सस्सन घराणें.<br />इ.स. ६३० ते चालू - इस्लामी सत्तेचा काल.<br /><br /><strong>प्र. ४ थें. ग्रीक संस्कृतीची व्यापकता.</strong><br />ख्रि. पू. १२००-९०० - होमरचें पौराणिक युग.<br />ख्रि. पू. ९००-७०० - राजसत्ता व अल्पजनसत्ता.<br />ख्रि. पू. ८८१ - लायकरगसनें स्पार्टासंस्थानला राज्यपद्धति व समाजघटना घालून दिली.<br />ख्रि. पू. ७००-४८० - टायरंटांचा उर्फ एकतंत्री सत्ताधीशांचा काळ.<br />ख्रि. पू. ४९० व ४८० - ग्रीकांकडून पर्शियनांचा पराभव.<br />ख्रि. पू. ४८०-३३८ - लोकसत्ता व ग्रीक साम्राज्य.<br />ख्रि. पू. ३५६-३२३ - अलेक्झांडर दि ग्रेट.<br />ख्रि. पू. ३३६-१४६ - संघप्रतिनिधिसत्ता.<br />ख्रि. पू. १४६-इ.स. ३२४ - रोमन साम्राज्यसत्तेचा काळ.<br />इ.स. ३२४-१४५३ - पूर्व रोमन साम्राज्याचा काळ.<br />इ.स. १४५३-१८२२ - तुर्की अंमलाचा काळ.<br />इ.स. १८२२ - ग्रीसचें स्वातंत्र्य. <br /><br /><strong>प्र. ५ वें. रोमन संस्कृति.</strong><br />ख्रि. पू. ७५३ - रोम शहराची स्थापना.<br />ख्रि. पू. ७५३-५१० - प्राचीन राजसत्ताक काळ.<br />ख्रि. पू. ५१०-१३१ - रोमन लोकसत्ताक पूर्वार्ध.<br />ख्रि. पू. २४६-१४६ - तीन प्यूनिक युध्दें.<br />ख्रि. पू. २१५-१६८ - तीन ग्रीसशीं युध्दें.<br />ख्रि. पू. १३७-३९ - रोमन लोकसत्ताक उत्तरार्ध.<br />ख्रि. पू. ५७-५१ - सीझरचे गॉलमध्यें विजय.<br />ख्रि. पू. २७-१४ - ऑगस्टस बादशहा.<br />ख्रि. पू. १४ ते इ.स. ४७६ - रोमन बादशाही सत्तेचा काळ.<br />ख्रि. पू, ११४-११६ - ट्राजनचे विजय.<br />इ.स. ३३७ - जुन्या रोमन साम्राज्याची विभागणी.<br />इ.स. ३१३ - रोमन बादशहा कान्स्टन्टाइन याचा ख्रिस्तीधर्मस्वीकार.<br />इ.स. ४७६ - गॉथ लोकांकडून पश्चिम रोमन साम्राज्याचा अंत.<br />इ.स. १४५३ - पूर्व साम्राज्याचा अंत.<br /><br /><strong>प्र. ८ वें. बुद्धाचें चरित्र.</strong><br />ख्रि. पू. ५५७ (?) - बुद्धाचा जन्म.<br />ख्रि. पू. ५२७ - महावीरनिर्वाण.<br />ख्रि. पू. ४७८ (?) - बुद्धनिर्वाण.<br />ख्रि. पू. २७३-२३२ - अशोककाल, बौद्धधर्माचा प्रसार.<br />इ.स. ६५ - चीनमध्यें बौद्ध धर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. २५० - सिंहलद्वीपांत बौद्धधर्मप्रवेश.<br />इ.स. ३५० - ब्रह्मदेशांत बौद्धधर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. ५३८ - जपानांत बौद्धधर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. ७ वें शतक - तिबेटांत बौद्धधर्माचा प्रवेश.<br />इ.स. ८ वें शतक - हिंदुस्थानांत बौद्धधर्माचा लोप.<br /><br /><strong>प्र. ९ वें. भारतीयुद्धापासून चंद्रगुप्तापर्यंत राजकीय इतिहास.</strong><br />पोराणिक काळ&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; पौरव घराणें.<br />पोराणिक काळ&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; बार्हद्रथ घराणें.<br />पोराणिक काळ&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; प्रद्योत घराणें.<br />ख्रि. पू. ६७२-४७० (?) - शैशुनाग घराणें.<br />ख्रि. पू. ४७० (?)-३२२ - नंद घराणें.<br /><br /><strong>प्र. १२ वें. अशोक ते अराजक-शकयवनांचा धुमाकूळ.</strong><br />ख्रि. पू. ३२२-१८५ - मौर्य घराणें.<br />ख्रि. पू. ३२२-२९८ - चंद्रगुप्‍त.<br />ख्रि. पू. २७३-२३२ - अशोक.<br />ख्रि. पू. १८५-७३ - शुंग घराणें.<br />ख्रि. पू. ७३-२८ - काण्व घराणें.<br />ख्रि. पू. २३० - इ.स. २२५ आन्ध्र घराणें.<br />ख्रि. पू. २५० - इ.स. ६० - इंडोग्रीक व इंडोपार्थियन घराणीं.<br />इ.स. ४८-२२५ - परकी कुशान घराण्याची सत्ता.<br />इ.स. १२० - १६२ - कुशान राजा कनिष्क.<br />प्र. ३ वें. सेमेटिक संस्कृती व जगद्व्यापकता.<br />ख्रि. पू. ४४४-१०० - जुन्या कराराची रचना.<br />ख्रि. पू. ४ - इ.स. २९ - येशू ख्रिस्त.<br />इ.स. ५०-२०० - नव्या कराराची रचना.<br />इ.स. ५७०-६३२ - महंमद पैगंबर व कुराणरचना.<br /><br /><strong>प्र. १४ वें. राजकीय घडामोडी व भौगोलिक ज्ञानविकास.</strong><br />इ.स. ६७१-६९३ - इत्सिंगचा प्रवास.<br />इ.स. १३३०-१३५३ - इब्नबतूता याचा प्रवास.<br /><br /><strong>प्र. १५ वें अराजकापासून महंमदी स्वार्‍यांपर्यंत</strong><br />इ.स. ३२०-५७२ - गुप्‍त घराणें.<br />इ.स. ३३०-३७५ - समुद्रगुप्‍त.<br />इ.स. ५०२-६०६ - परकी हूण घराण्याची सत्ता.<br />इ.स. ६०६-६४७ - हर्षवर्धन.<br />इ.स. ६४० - चिनी प्रवासी ह्युएनत्संग येतो.<br />इ.स. ६४७-११९२ - मध्ययुग, लहान राज्यांचा काल.<br /><br /><strong>प्र. १७ वें. खलीफत व इस्लामाचा प्रसार.</strong><br />इ.स. ६३२-६५१ - मदीनाचे पहिले चार खलीफ.<br />इ.स. ६६१-७५० - दमास्कसचे उमईद खलीफ.<br />इ.स. ७५०-१२५८ - बगदादचे अब्बासी खलीफ.<br />इ.स. ९०९-११७१ - इजिप्‍तची फातिमाईद खलीफत.<br /><br /><strong>प्र. १८ वें. यूरोप - शार्लमान राजाच्या मृत्यूपासून सोळाव्या शतकापर्यंत.</strong><br />इ.स. ७६८-८१४ - शार्लमान बादशहा.<br />इ.स. ८४३ - व्हरडूनच्या तहानें शार्लमानच्या साम्राज्याची विभागणी.<br />इ.स. ९००-१३०० - यूरोपांत सरंजामी पद्धतीचा (फ्यूडल सिस्टिमचा) काळ.<br />इ.स. १०९५-१३०० - ख्रिस्ती व मुसुलमान यांच्यामध्यें धर्मयुध्दें (कूसेड्स).<br />इ.स. १२६५ - इंग्लिश पार्लमेंटची स्थापना.<br />इ.स. १३०२ - केंब्रिज युनिव्हर्सिटीची स्थापना.<br />इ.स. १३३० - बंदुकीची दारू खॉर्टझ नांवाच्या जर्मनानें केली.<br />इ.स. १३६८ - जिनीवा युनिव्हर्सिटीची स्थापना.<br />इ.स. १४४० - छापण्याची युक्ति प्रथम जर्मनींत निघाली.<br />इ.स. १५२१ - पहिली मॅगेलनची पृथ्वीप्रदक्षिणा.<br /><br /><strong>प्र. २० वें. राष्ट्रसंवर्धन, राष्ट्रांतील चुरस व जगाची ओळख.</strong><br />इ.स. १५१८ - लूथरकृत ख्रिस्ती धर्मसुधारणा.<br />इ.स. १६१२ - इंग्रजांची सुरतेस वखार.<br />इ.स. १६३८-१७१५ - फ्रान्सचा चवदावा लूई.<br />इ.स. १६५१ - नॅव्हिगेशन ऍक्ट.<br />इ.स. १६७२-१७२५ - रशियाचा पीटर दी ग्रेट.<br />इ.स. १६८८ - इंग्लंडांतील राज्यक्रांति.<br /><br /><strong>प्र. २१ वें. मुसुलमानांची हिंदुस्थानावर सत्ता.</strong><br />इ.स. ७१२ - मुसुलमानांची हिंदुस्थानावर पहिली स्वारी.<br />इ.स. ११९३ - महंमद घोरी पृथ्वीराजाचा पराभव करतो.<br />इ.स. १२९४-१३२१ - अलाउदीनचा दक्षिणविजय.<br />इ.स. १५२६ - मोगल घराण्याची स्थापना.<br />इ.स. १८५७ - दिल्लीच्या मोंगल सत्तेचा नाश.<br /><br /><strong>प्र. २२ वें हिंदूंची उचल.</strong><br />इ.स. १३२६-१५६५ - विजयानगरचें हिंदु राज्य.<br />इ.स. १४६९ - शीखधर्मसंस्थापक नानकाचा जन्म.<br />इ.स. १५७२-१५९७ - उदेपूरचा राणा प्रतापसिंह.<br />इ.स. १६३०-१६८० - मराठी राज्यसंस्थापक शिवाजी.<br />इ.स. १७१७-१७६० - मराठी साम्राज्याची वाढ.<br />इ.स. १८१८ - मराठी साम्राज्याचा शेवट.<br />इ.स. १८५७ - हिंदूंचा स्वातंत्र्यार्थ प्रयत्‍न.<br /><br /><strong>प्र. २६ वें यूरोपचा इतिहास व जागतिक इतिहास.</strong><br />इ.स. १७७६ - युनैटेड स्टेट्सचें स्वातंत्र्य.<br />इ.स. १७८९-१८९३ - फ्रेंच राज्यक्रांति.<br />इ.स. १८६९ - इटालीचें स्वातंत्र्य.<br />इ.स. १८८५ - इंडियन नॅशनल काँग्रेसची स्थापना.<br />इ.स. १९१४-१९१८ - जागतिक युद्ध.<br />इ.स. १९१७ - रशियन राज्यक्रांति, बोल्शेव्हिक राज्य.<br />इ.स. १९१९ - इंडियन रिफॉर्म्स् ऍक्टा<br />इ.स. १९२३ - आयरिश फ्री स्टेटची स्थापना.</p>